شرکت چینی XPENG خط تولید جدید رباتهای انساننمای خود را راهاندازی کرده است؛ خطی که به گفتهی این شرکت، بیش از ۸۰ درصد فرایندهای اصلی ساخت در آن بهصورت خودکار انجام میشود. نخستین ربات تولیدشده در این خط، IRON نام دارد و پس از تکمیل فرایند تولید، بدون هدایت مستقیم انسان از خط خارج شده است. XPENG این رویداد را گامی از تولید نمونههای آزمایشی به سمت ساخت صنعتی رباتهای انساننما میداند.
این شرکت در اطلاعیهای اعلام کرد تولید انبوه IRON تا پایان سال جاری میلادی برنامهریزی شده و عرضهی تجاری آن در چین و بازارهای بینالمللی از سال ۲۰۲۷ آغاز خواهد شد.
خط تولید با استانداردهای صنعت خودرو
XPENG میگوید خط جدید با الهام از استانداردهای کنترل کیفیت صنعت خودروسازی طراحی شده است؛ استانداردهایی که بر مونتاژ دقیق، کنترل ابعاد، بررسی قطعات و آزمون نهایی تکیه دارند. هدف شرکت، کاهش تفاوت میان رباتهای تولیدشده و استانداردسازی قطعات و فرایندها است.
خودکار بودن بیش از ۸۰ درصد فرایندهای اصلی به معنای حذف کامل نیروی انسانی نیست و جزئیات سهم کارکنان در مراحل مختلف، ظرفیت روزانهی خط و نرخ خطا هنوز بهطور مستقل منتشر نشده است. همچنین راهاندازی خط خودکار بهتنهایی تضمین نمیکند تولید انبوه با هزینه پایین یا نرخ خرابی کم انجام شود؛ عملکرد واقعی خط در طول زمان تعیینکننده خواهد بود.
IRON با ۷۶ درجه آزادی

طبق مشخصات اعلامشده، IRON در مجموع ۷۶ درجه آزادی دارد و هر دست آن به ۲۱ درجه آزادی مجهز است. درجه آزادی تعداد حرکتهای مستقل یک سازوکار را نشان میدهد و در رباتهای انساننما میتواند امکان کنترل دقیقتر اندامها و اجرای حرکات پیچیدهتر را فراهم کند.
۲۱ درجه آزادی در هر دست برای گرفتن و جابهجایی اشیای مختلف اهمیت دارد؛ بهویژه اگر ربات قرار باشد در فروشگاهها، محیطهای اداری یا فضاهای صنعتی فعالیت کند. بااینحال، تعداد درجات آزادی بهتنهایی نشاندهنده مهارت دست نیست و دقت، سرعت، نیروی قابلکنترل، حسگرها و توانایی تشخیص تماس نیز نقش مهمی دارند.
سه تراشه هوش مصنوعی با توان ۲۲۵۰ تاپس
XPENG اعلام کرده است IRON از سه تراشهی هوش مصنوعی اختصاصی Turing استفاده میکند که مجموع توان محاسباتی مؤثر آنها به ۲۲۵۰ ترافلاپس یا TOPS میرسد. TOPS به معنای تریلیون عملیات در ثانیه است، اما این شاخص بهتنهایی معیار کاملی برای سنجش هوشمندی یا سرعت ربات نیست؛ معماری تراشه، نوع عملیات، دقت محاسبات و بهینهسازی نرمافزار نیز اهمیت دارند.
به گفته شرکت، این سختافزار اجرای مدل هوش مصنوعی فیزیکی روی خود ربات را ممکن میکند. چنین معماریای میتواند نیاز به ارسال مداوم دادهها به رایانههای دوردست را کاهش دهد، تأخیر ارتباطی را پایین بیاورد و به حفظ حریم خصوصی کمک کند. بااینحال، ادعای اجرای مستقل وظایف پیچیده به معنای خودمختاری کامل در همه شرایط نیست و میزان استقلال IRON باید در کاربردهای واقعی سنجیده شود.
تولید انبوه ربات در ۲۰۲۶ و عرضه در ۲۰۲۷

XPENG قصد دارد تولید انبوه ربات IRON را تا پایان سال ۲۰۲۶ آغاز کند. استفادههای اولیه در فروشگاهها و محوطههای اداری خود شرکت انجام خواهد شد تا تعامل ربات با انسان، وظایف خدماتی و عملکرد آن در محیط واقعی ارزیابی شود. عرضه تجاری در چین و بازارهای خارجی برای سال ۲۰۲۷ برنامهریزی شده است.
این برنامه با سرمایهگذاری قابلتوجهی همراه است. XPENG در ۲۴ اوت ۲۰۲۶ اعلام کرد بخش رباتیک آن در نخستین دور جذب سرمایه بیش از ۹۰۰ میلیون دلار دریافت کرده و ارزش آن پس از این دور به بیش از ۶٫۳ میلیارد دلار رسیده است. IDG Capital و Gaorong Ventures در این سرمایهگذاری مشارکت داشتهاند و Tencent و Alibaba نیز از آن حمایت راهبردی کردهاند.
XPENG میگوید این منابع برای توسعه سختافزار و نرمافزار، آموزش مدلهای هوش مصنوعی فیزیکی، گردآوری داده، ایجاد زیرساخت تولید انبوه و گسترش فعالیتهای بینالمللی مصرف خواهد شد.
حرکت XPENG نشان میدهد رقابت در بازار رباتهای انساننما از نمایش تواناییهای حرکتی به سمت تولید پایدار و اقتصادی در حال تغییر است. هزینه نهایی، زمان مونتاژ، دوام قطعات، قابلیت تعمیر و توانایی انجام وظایف مفید در محیط واقعی مشخص خواهند کرد که آیا IRON میتواند از یک محصول نمایشی به رباتی تجاری و فراگیر تبدیل شود یا خیر.

