شرکت رباتیک 1X Technologies با معرفی و عرضه اولیه ربات انساننمای NEO، توسعه رباتهای عمومی برای استفاده در خانه را دنبال میکند. این ربات برای انجام کارهای روزمره، تعامل صوتی با کاربران و یادگیری وظایف خانگی طراحی شده است.
طبق وبسایت رسمی شرکت، مشتریان میتوانند با پرداخت بیعانهی ۲۰۰ دلاری برای خرید آن اقدام کنند. قیمت خرید اولیهی ربات نئو ۲۰ هزار دلار اعلام شده و گزینه اشتراکی نیز با هزینه ماهانه ۴۹۹ دلار ارائه میشود. شرکت تحویل سفارشها در آمریکا را برای سال ۲۰۲۷ برنامهریزی کرده است.
طراحی نرمتر و هوشمندتر برای محیط خانه
NEO برخلاف بسیاری از رباتهای انساننمای صنعتی، با هدف فعالیت در محیطهای مسکونی طراحی شده است. بدنهی نرم و پوشش محافظ آن برای کاهش خطر برخورد با افراد و وسایل خانه در نظر گرفته شده است.
شرکت 1Xهمچنین از محرکهای مبتنی بر کابل و تاندون استفاده میکند که امکان حرکت کنترلشده و اعمال نیرو با شدت کمتر را فراهم میکنند. این رویکرد برای فعالیت در نزدیکی انسانها اهمیت دارد؛ زیرا ربات خانگی باید بتواند در فضاهای محدود حرکت کند و با اشیای گوناگون سروکار داشته باشد.
از نظر سختافزاری، NEO حدود ۱۶۸ سانتیمتر ارتفاع و ۳۰ کیلوگرم وزن دارد. طبق مشخصات اعلامشده، این ربات میتواند تا حدود ۲۵ کیلوگرم بار را بلند کند و حدود ۱۱ کیلوگرم بار را حمل کند. باتری ۸۴۲ واتساعتی آن برای حدود چهار ساعت کارکرد اعلام شده است؛ البته مدت واقعی کار به نوع وظیفه و شرایط فعالیت بستگی دارد.
NEO از مدل هوش مصنوعی اختصاصی 1X با نام Redwood AI برای یادگیری و اجرای کارهای خانگی استفاده میکند. این سامانه در کنار مدل زبانی داخلی، امکان تعامل صوتی، دریافت اطلاعات بصری و استفاده از حافظه برای شخصیسازی تعامل با کاربر را فراهم میکند. کاربر میتواند از طریق گفتوگو یا اپلیکیشن موبایل، وظایف ربات را مدیریت کند و وضعیت آن را ببیند.
با این حال، NEO هنوز برای انجام مستقل همهی وظایف خانگی آماده نیست. شرکت اعلام کرده است که ربات در ابتدا با قابلیتهای خودمختار پایه عرضه میشود و تواناییهای آن بهتدریج افزایش مییابد.
برای کارهایی که ربات هنوز یاد نگرفته است، قابلیتی با نام Expert Mode در نظر گرفته شده است که به متخصص انسانی اجازه میدهد در زمانهای برنامهریزیشده از راه دور بر عملکرد ربات نظارت کند و در یادگیری یا اجرای وظیفه به آن کمک کند. این وابستگی به نظارت انسانی نشان میدهد که عرضهی اولیهی NEO به معنای دستیابی به خودمختاری کامل در خانه نیست.
دستهای رباتیک و یادگیری از دنیای واقعی

یکی از بخشهای مهم توسعهی NEO، دستهای رباتیک آن است. شرکت 1X در معرفی جدیدتر این سامانه از دستهایی با ۲۵ درجه آزادی خبر داده است. درجه آزادی معیاری برای شمارش حرکتهای مستقل یک سازوکار است و در دست رباتیک، تعداد بیشتر آن میتواند امکان گرفتن اشیا با شکلهای متفاوت و انجام حرکات ظریفتر را فراهم کند. طراحی مبتنی بر تاندون نیز به دست اجازه میدهد در برابر نیروهای خارجی انعطافپذیرتر باشد و اطلاعاتی درباره تماس با اشیا به سامانه کنترل منتقل کند.
شرکت همچنین در ژانویه ۲۰۲۶ از مدل 1X World Model رونمایی کرد؛ سامانهای که با استفاده از ویدئو و دستورهای متنی به ربات کمک میکند پویایی محیط را یاد بگیرد و وظایف تازهای را بیاموزد. چنین رویکردی میتواند نیاز به برنامهنویسی جداگانه برای تکتک کارهای خانگی را کاهش دهد، اما میزان موفقیت آن در محیطهای واقعی به کیفیت دادهها، توانایی تعمیم مدل و ایمنی اجرای وظایف بستگی دارد.
چالش حریم خصوصی و خودمختاری ربات خانگی
ورود رباتهای انساننما به خانه، علاوه بر مسائل فنی، پرسشهایی درباره حریم خصوصی و کنترل از راه دور ایجاد میکند. NEO از دوربینها، میکروفونها و اتصال شبکه برای درک محیط و تعامل با کاربران استفاده میکند. در حالت نظارت انسانی از راه دور، نحوه دسترسی اپراتور به دادههای محیط خانه و کنترل ربات اهمیت ویژهای پیدا میکند. بنابراین شفافیت در سیاستهای داده، محدودیتهای دسترسی و سازوکارهای امنیتی باید در کنار تواناییهای حرکتی و هوش مصنوعی ارزیابی شوند.
شرکت 1X که ابتدا با نام Halodi Robotics فعالیت میکرد، پیشتر ربات چرخدار EVE را برای کاربردهای صنعتی توسعه داده بود و سپس تمرکز خود را به رباتهای انساننمای مناسب خانه گسترش داد. NEO بخشی از تلاش این شرکت برای انتقال رباتهای عمومی از محیطهای کنترلشده صنعتی به فضاهای روزمره است.
این مسیر به یکی از چالشهای اصلی رباتیک انساننما مربوط میشود: ساخت رباتی که نهتنها حرکت کند، بلکه بتواند در کنار انسان با ایمنی و اطمینان کار کند. موضوعی مشابه در خبر پیشین ویکیربات درباره ربات انساننمای Digit 5 شرکت Agility Robotics مطرح شد؛ رباتی که هنگام نزدیکشدن انسانها واکنش حرکتی ایمنی نشان میدهد. در مورد NEO نیز موفقیت نهایی به همان اندازه که به توانایی انجام کارهای خانه وابسته است، به ایمنی، قابلیت اعتماد و عملکرد قابل پیشبینی آن در کنار انسانها بستگی دارد.

